| Wystawa "Oblicza miłości" |
|
|
| czwartek, 11 lutego 2010 11:44 |
![]() Więcej o miłości
![]() Sokrates (469 r.p.n.e.-399r. p.n.e.)- jeden z najsłynniejszych greckich filozofów. Autor słynnego powiedzenia „Wiem, że nic nie wiem”. Żoną Sokratesa była Ksantypa. Miał z nią trzech synów. Tradycja uznała ją za ucieleśnienie przypisywanych kobietom wad: zrzędliwości, kłótliwości, złośliwości i niecierpliwości. Związek ten zakończył się w 399r.p.n.e., kiedy to Sokratesa skazano na karę śmierci przez wypicie trucizny.
![]() Amadeo Modigliani, zwany Modim lub Dedo (ur. 1884 w Livorno we Włoszech, zm. 1920 w Paryżu). Malarz, rysownik i rzeźbiarz włoski. Stworzył swój własny i niepowtarzalny styl malarski. Chorował na gruźlicę, nie unikając przy tym alkoholu.
Jeanne Hebuterne (1898-1920) była znana przede wszystkim jako modelka i partnerka Modiglianiego. Modigliani od dziecka cierpiał na poważne problemy zdrowotne. Już jako dziecko miał zapalenie opłucnej. Przez lata miał klopoty z gruźlicą. W 1907 zamieszkał w Paryżu, gdzie spotykał artystyczną bohemę, między innymi Pabla Picassa, Juana Grisa, Maurice Utrillo, Diega Riverę, Chaima Soutine'a , oraz pisarzy: Andre Salmona, Guillaume Apollinaire'a i Maxa Jacoba, który o nim napisał: "Dla Dedo wszystko po prostu dążyło w kierunku czystości w sztuce. Jego nieznośna duma, nieugięta niewdzięczność, arogancja. Wszystko to wyrażało nic innego jak jego tęsknotę za krystaliczną czystością, całkowitą szczerością w stosunku do samego siebie w życiu i sztuce, a to nie wykluczało zaufania, jakie w nim pokładano. Był cięty, lecz także delikatny jak szkło i, żeby tak rzec, tak nieludzki, jak szkło.” Artysta mimo wielu przyjaźni i znajomości nie przyłączył się do żadnego ruchu artystycznego. Chciał dążyć swoją drogą i wykreować swój styl. W 1917 na zabawie karnawałowej Amadeo poznał Jeanne Hébuterne, dziewiętnastoletnią studentkę Academie Colarossi i zakochał się bez pamięci. Ich związek napotyka wiele trudności, głównie ze strony katolickiej rodziny Jeanne, która nie chciała zaakceptować Modiglianiego, który był Żydem i artystą. 29 listopada 1918 roku w Nicei Jeanne urodziła córkę, którą nazwała Jeanne Modigliani (1918-1984). Wkrótce znów była w ciąży. Modigliani mimo lekkiej poprawy zdrowia podczas przymusowej kuracji w Nicei wraca do Paryża 31 maja 1919 roku. Nie umie żyć w izolacji i tęskni za artystycznym światem. Czuje się jednak coraz gorzej. Mimo to nie przestaje pić i palić. Przyjaciele są zszokowani ogromną zmianą wyglądu Modiglianiego. Artysta jest przygnębiony brakiem uznania dla swojej sztuki. Optymizm, który u niego zazwyczaj gościł – zamienia się w przygnębienie i gorycz. Jego ostatnie tygodnie, to okres wałęsanie się po knajpach i pijatyki. Do przyspieszenia końca przyczynia się przebywanie w nieogrzewanym mieszkaniu i odżywianie samymi sardynkami. W domu artysty walają się butelki, a Modigliani pluje krwią. Jeanne cały czas przy nim jest. Modigliani zapada na gruźlicze zapalenie opon mózgowych. Zabrany do szpitala Charité umiera 24 stycznia 1920 roku. Ma trzydzieści sześć lat. Jego przyjaciele wykonują pośmiertną nieudaną maskę artysty. Na ironię w ostatnich dniach życia artysty zainteresowanie jego sztuką nagle zaczęło gwałtownie wzrastać. Na wieść o śmierci ukochanego, Jeanne będąca w ostatnim miesiącu ciąży popełniła samobójstwo skacząc z okna. Przed śmiercią wykonuje kilka drastycznych rysunków ukazujących wizję jej śmierci. Na pogrzeb Modiglianiego przyszedł cały Montparnasse, aby oddać hołd niedocenionemu artyście. Jeanne dopiero dziesięć lat później, za zgodą rodziny, została pochowana z Modim w tym samym grobie na cmentarzu Pere Lachaise w Paryżu. ![]() Nefretete Echnaton Neferneferu-Aton Nefertiti (często Nefretete - Piękna, która nadchodzi/nadeszła) - żona faraona Echnatona z XVIII dynastii. Matka jego sześciu córek. Nazywana najczęściej najpiękniejszą kobietą antycznego świata. Jako jedyna królowa w historii Egiptu jest przedstawiana na nielicznych zachowanych płaskorzeźbach w pozach zarezerwowanych dla faraonów.
Amenhotep IV – Echnaton data ur. jest nieznana. zm. w 1334 p.n.e. Miłość i szacunek Echantona do żony była tak wielka, że była ona jednym z najbardziej zaufanych doradców. Jej oddanie i wiara w Atona, utwierdzały króla w wierze, że Aton jest jedynym prawdziwym bogiem Egiptu. Jak tajemnicze jest jej pochodzenie, równie tajemnicze jest jej znikniecie. Zniknęła w czasie wielkich protestów przeciwko nowej religii. Bardzo długo myślano, że umarła. Ale ostatnie odkrycia, mogą dowodzić, że została usunięta na bok, odcięta od dworskiego życia i przeniesiona do małej wioski nieopodal stolicy. W całej Amarnie próbowano usunąć jej imię z reliefów i posagów, na znak ekstremalnego niezadowolenia Echnatona. Poezja Echnatona jest jego świadectwem jego wielkiej miłości do żony. Księżniczka dziedziczka, Ogrom Uprzejmości
Pani Szczęścia Której głos jak dwa piórka Raduje każde ucho Serce Króla kojąca w domu zadowolona z każdego jego słowa Wielka, ukochana małżonka królewska Pani dwóch krain, Neferferuaton Nefretete Niech żyje na wieki ![]() Spencer Tracy (ur. 5 1900 w Milwaukee, zm. 10 czerwca 1967 w Los Angeles) − amerykański aktor teatralny i filmowy. Nagrodzony dwukrotnie Oscarem.
Katharine Hepburn (ur. 1907 w Hartford w USA, zm. 2003 w Old Saybrook w Connecticut) – aktorka amerykańska, laureatka 4 Oscarów i 12 nominacji w kategorii najlepszej aktorki pierwszoplanowej. Legenda mówi, że gdy spotkali się pierwszy raz panna Hepburn powiedziała: Obawiam się, że jestem za wysoka dla pana. Riposta była natychmiastowa: Niech panią o to głowa nie boli, przytnę panią do moich rozmiarów - odciął się Tracy. Jednak prasa była zgodna: Spencer Tracy i Katharine Hepburn to najdziwniejsza para, jaką widziało Hollywood. Poznali się na planie Kobiety roku. Szybko zaiskrzyło między nimi. Romans na planie zapoczątkował ich trwający ponad 25 lat związek. Hepburn tej miłości podporządkowała całe późniejsze życie. Kiedy w 1962 r. jego stan zdrowia pogarszał się, Katharine zrezygnowała z czynnego aktorstwa, aby się nim stale opiekować. Nie mogli wziąć ślubu, ponieważ Tracy jako katolik nie chciał rozwieść się ze swoją dotychczasową żoną. ![]() Aleksandr Siergiejewicz Puszkin (ur. 1799 w Moskwie, zm. 1837 w Petersburgu) – poeta rosyjski, dramaturg i prozaik, najwybitniejszy przedstawiciel romantyzmu rosyjskiego, jeden z najważniejszych romantyków światowych.
W lutym 1831 Puszkin ożenił się z Natalią Nikołajewną Gonczarową- jedną z piękniejszych kobiet Rosji- i przeprowadził się do Petersburga. Poznali się w grudniu 1828 roku – on miał wówczas 29 lat, ona była o trzynaście lat młodsza. Ślub wzięli w 1831 roku, po drugich oświadczynach Aleksandra Siergiejewicza. Wkrótce po uroczystości poeta napisał w liście do swego przyjaciela Piotra Pletniowa: „Ożeniłem się – i jestem szczęśliwy. Mam tylko pragnienie, by w moim życiu nic się już nie zmieniło – niczego lepszego nie oczekuję”. Czy małżeństwo było szczęśliwe – pozostaje w zasadzie kwestią nierozstrzygniętą. Przez wiele lat uważano, że Natalia była kobietą bez większych ambicji i przymiotów ducha, czerpiącą największą radość z uczestnictwa w życiu towarzyskim Petersburga. A że była kobietą piękną i lubiącą się bawić, a na dodatek żoną „pierwszego poety Rosji” – bardzo często zapraszano ją na bale. Na jednym z nich – w 1835 roku – poznała młodego, będącego jej rówieśnikiem, francuskiego barona Georges’a d’Anthèsa, który najprawdopodobniej zadurzył się w ślicznej Rosjance. Okoliczności śmierci Puszkina do dziś pozostają zagadką. Raczej nie ma wątpliwości, że padł on ofiarą wyjątkowo wyrafinowanej intrygi. Wciąż jednak nie wiadomo, kto za nią stał. Wiadomo tylko, że w 1837 zmuszony był, w obronie honoru żony, pojedynkować się z G. d'Anthèsem. Ranny w brzuch, poeta przeżył jeszcze dwa dni, nim zmarł. Pogrzeb odbył się bez rozgłosu na cmentarzu przyklasztornym w guberni pskowskiej. W Petersburgu plotkowano, że autor „Eugeniusza Oniegina” został sprowokowany do pojedynku w obronie czci swojej żony. ![]() Rudolph Valentino właściwie Rodolfo Alfonso Raffaello Piero Filiberto Guglielmi di Valentina d'Antoguolla (ur. 1895, zm. 1926) – włoski aktor filmowy, gwiazda kina niemego. Pierwszy popularny męski idol kultury masowej. Rudolf Valentino był pierwszą męską gwiazdą Hollywoodu, która swą popularność zawdzięcza atrakcyjnemu wyglądowi i seksapilowi.
Pola Negri, właściwie Barbara Apolonia Chałupiec (ur. 1897 w Lipnie, zm. 1987 w San Antonio) – polska aktorka filmowa, międzynarodowa gwiazda kina niemego. Dla wielu kobiet gwiazda stanowiła wzór do naśladowania. Zmieniła wizerunek kobiety - podobno pierwsza (po królowej Nefretete) zaczęła malować paznokcie, nosić wysokie, zgrabne botki na obcasach, była mistrzynią makijażu, lansowała oryginalne modele sukni do podróży lotniczych. W 1923 przybyła do Hollywood w USA, gdzie została gwiazdą kina niemego i symbolem seksu, do czego przyczyniły się głośne romanse, m.in. z Charcie Chaplinem. Wielką miłością życia Poli Negri był Rudolf Valentino. W tym związku para miała wiele wspólnego. Rudi był biednym emigrantem z Włoch, świetnie tańczył, prowadził wystawny tryb życia, często na pokaz. Byli sobie przeznaczeni, planowali razem przyszłość, która była tuż, tuż. Po raz kolejny wielkie uczucie Poli zostało nieszczęśliwie ulokowane - gwiazdor umiera 23 sierpnia 1926 roku na skutek sepsy po operacji wrzodu żołądka. Został pochowany w Hollywood, ocenia się, że w pogrzebie uczestniczyło 100 000 ludzi. Zdarzały się przypadki samobójstw wśród fanek. W trakcie pogrzebu Pola zachowuje się histerycznie. Dramatyczne rzucanie się na trumnę, wg opinii publicznej, graniczyło z teatrem i nieuzasadnioną rozpaczą. Dlaczego to akurat Polka miała być tą najważniejszą kobietą jego życia? On nie zdążył jeszcze tego udowodnić światu. Jej zachowanie nie było wiarygodne dla Ameryki. ![]() Fryderyk Franciszek Chopin (ur. 1810 w Żelazowej Woli, zm. 1849 w Paryżu) – wybitny polski kompozytor i pianista. Przedstawiciel muzyki okresu romantyzmu. Nazywany bywa poetą fortepianu.
George Sand a właściwie Aurore Dudevant (ur. 1804 w Paryżu, zm.1876 w Nohant) – francuska pisarka. Nad kobiece suknie wolała męskie spodnie. Choć początkowo na uroczyste okazje wciąż wdziewała suknie, z czasem jednak coraz rzadziej ubierała się jak kobieta. Przybrawszy swoje imię artystyczne, rozpoczęła życie w przebraniu mężczyzny. Nic dziwnego, że szybko stała się znana z ekscentrycznego na tamte czasy zachowania – nie tylko nie stroniła od spodni, ale często ubierała całkowicie się w męskie ubrania, paliła cygara, dużo przeklinała, kawę piła litrami. W 1837 roku Chopin poznał starszą od niego o 6 lat i dominującą nad nim Georgie Sand i rzucił się w ramiona "spełnionej miłości" (słowa George Sand), która jednak wkrótce zamieniła się w nerwowy i chaotyczny związek. Chopin początkowo – jak napisał pianista Ferdinand Hiller do Liszta – miał się wyrazić po pierwszym spotkaniu z pisarką: „Cóż to za niesympatyczna osoba, ta pani Sand! Czy to naprawdę kobieta? Mam wątpliwości”. W tym samym czasie George pytała swoją przyjaciółkę „Czy ten pan Chopin to dziewczyna?”. Para istniała jako związek jedynie w plotkach. W dziennikach Sand opowiada, że przez 9 lat przyjaźni z Chopinem żyła jak w klasztornym celibacie. W liście do Justyny Chopinowej Sand nazwie się drugą matką Chopina. W 1839 r. Fryderyk był już bardzo chory, kaszląc, wypluwał ogromne ilości krwi. Mieszkał w Nohant, w posiadłości George Sand. Chwilowa poprawa zdrowia wniosła okres spokoju do życia przyjaciół, wkrótce jednak nastąpiło ponowne pogorszenie. Pojawił się wtedy znany rzeźbiarz Auguste Clésinger, który poślubia córkę Sand (Solange) wbrew jej woli. Kiedy w wynikłym konflikcie Fryderyk stanął po stronie Solange, pisarka wpadła w szał i zerwała z kompozytorem. Okres przed rozstaniem z George Sand, a także po rozpadnięciu się związku oraz pogłębiająca się choroba odcisnęły głębokie piętno na twórczości i życiu towarzyskim Chopina. Powstają wówczas najpiękniejsze z jego nokturnów i mazurków. 17 października 1849 roku Fryderyk Chopin zmarł na gruźlicę płuc, w otoczeniu najbliższych osób, z którymi był związany przez większość swego życia w Paryżu. Został pochowany na cmentarzu Père-Lachaise w Paryżu. ![]() Delfina Potocka, z domu Komar (ur. 1807 w Murowanych Kuryłowcach na Podolu, zm. 1877 w Paryżu) – dama, przyjaciółka artystów. Odznaczała się nieprzeciętną urodą oraz zdolnościami umysłowymi i artystycznymi. Delfinę Potocką zwano muzą polskiego romantyzmu. Była bowiem długoletnią przyjaciółką Fryderyka Chopina, przyjaźniła się z Cyprianem Norwidem, znała Juliusza Słowackiego, a Celina Mickiewiczowa czyniła jej wyrzuty, że uwodzi Adama. Otrzymała staranne wychowanie, ponieważ była oczytana, grała na klawikordzie, śpiewała, malowała, a językiem francuskim posługiwała się równie dobrze jak i polskim.
Hrabia Napoleon Stanisław Adam Feliks Zygmunt Krasiński herbu Ślepowron (ur. 1812 w Paryżu – zm. 1859 w Paryżu) – jeden z trójcy największych poetów polskiego romantyzmu. Delfina Potocka wyszła za mąż za Mieczysława ze słynnego rodu Potockich. Małżeństwo nie należało do udanych. Hrabia okazał się skąpcem, który na pokaz trwonił majątek, a czasem nawet morzył małżonkę głodem. Bił ją i więził. Wykorzystując konieczność poddania się zabiegom ginekologicznym, Delfina wyjechała do Paryża. Więzy małżeńskie znacznie się rozluźniły, a pani Potocka zaczęła „kolekcjonować” mężczyzn, zresztą jej małżonek również „używał życia” z licznymi kobietami. Podczas pierwszego spotkania piękna hrabina Potocka zrobiła na Zygmuncie Krasińskim kolosalne wrażenie i poeta zakochał się w niej bez pamięci. Zaczęli spotykać się coraz częściej i już wkrótce zostali kochankami. Ich miłość to historia ustawicznych spotkań i rozstań, utrwalona przede wszystkim w setkach listów. "Czułem od pierwszej chwili, że anioł drzemie w Tobie, anioł piękności i energii i anioł słodyczy... Potęga Twojej natury zaraz mnie uderzyła... I uczułem jakbyś stała na punkcie, na którym mogłaś upaść i zginąć, a znów skądinąd równie łatwo rozwinąć skrzydła i wniebowstąpić" - pisał do niej zakochany Krasiński. Snuli oczywiście plany małżeńskie, ale małżeństwo to było całkowicie nierealne. Na przeszkodzie stał tu bowiem z jednej strony małżonek Delfiny, z drugiej zaś ojciec poety, który zmuszał syna do małżeństwa z Elizą Branicką. Krasiński, który nie kochał swej świeżo poślubionej Elizy Branickiej i zamierzał odzyskać względy Delfiny, wpadł na oryginalny pomysł, aby zamieszkać w Nicei wspólnie ze swą żoną i kochanką. Obie kobiety utrzymywały pozornie przyjacielskie stosunki, chociaż dla nikogo nie ulegało wątpliwości, iż jest to przyjaźń na pokaz. Zdawał sobie z tego sprawę również i poeta, który pisał do Lubomirskiego: "Już zapadłem w melancholię i nie rozumiem, jak z niej wydobędę się. We troje wszyscy umieramy... trojaka śmierć nas trojga, choć każdy najszlachetniej działa". Nie miał jednak dość siły do rozstania się z kochanką i przeciągał w czasie tę nienormalną sytuację. Lecz gdy Eliza urodziła mężowi drugiego syna, Delfina postanowiła odejść. Na zawsze jednak została przyjaciółką wieszcza. Wpłynęła na jego twórczość. ![]() Jeanne Antoinette Poisson, Marquise de Pompadour, po mężu Madame Le Normant d'Étiolles, zwana jako Madame de Pompadour (ur. 1721 w Paryżu, zm. 1764 w Wersalu) – markiza, metresa króla Francji - Ludwika XV. Organizatorka rautów i balów na dworze królewskim w Wersalu, protektorka artystów, pisarzy i filozofów (Woltera, Monteskiusza, Diderota). Wywierała duży wpływ na awanse na dworze królewskim.
Ludwik XV, zw. Ukochanym (ur. 1710 w Wersalu, zm. 1774 w Wersalu) – król Francji i Nawarry od 1715r., gdy zmarł jego pradziadek Ludwik XIV, z dynastii Burbonów. Jeden z największych rozpustników w historii. Miłość - a potem szczere przywiązanie Ludwika do markizy de Pompadour - trwała od pierwszego ich spotkania w 1745 do ostatniego dnia jej życia (1764). Spotkanie Ludwika z markizą, mimo iż wyglądało na spontaniczne było jedną z licznych dobrze przygotowanych intryg. Ich spotkanie nastąpiło na Wersalu podczas balu maskowego z okazji ślubu delfina. Wokół markizy do dziś unosi się jeszcze mgła tajemniczości i woalka prozy, gdyż nie do końca znamy jej życie. Lecz dla dworaków największym skandalem wokół markizy było jej nieszlacheckie pochodzenie i wywodzenie się z nizin społecznych, mimo którego otrzymała solidne wykształcenie. Była znaną bywalczynią salonów paryskich, podczas których zaznajomiła się między innymi z Wolterem, Ducalosem oraz Monteskiuszem. Do tego otrzymała solidne wykształcenie od sióstr zakonnych, wśród których spędziła dzieciństwo. Zbawienny wpływ markizy na króla nie uszedł oczom dworzan i historyków. Ludwik stał się weselszy, bardziej opanowany jak również bardziej zainteresowany swoimi obowiązkami stanu królewskiego. Dobroczynne skutki tego związku nie uszły uwadze nawet Marii Leszczyńskiej- żony Ludwika- gdyż markiza starała się przypodobać królowej, pomóc w kłopotach, a nawet namówić króla na prezenty dla żony. Markiza de Pompadour odnosiła się zawsze z czcią i szacunkiem do królowej, czym zyskała sobie jej aprobatę i słowa "że jeżeli i tak musi być ktoś to lepiej żeby to była on". Kres życia markizy przybył w roku 1764, kiedy to po wojnie stoczonej z chorobą płuc umarła. Król nie mogąc być osobiście na pogrzebie zatoczył ponoć dwie łezki patrząc przez okno swojego gabinetu, a Maria dała nawet na msze za zmarłą. ![]() Jan III Sobieski herbu Janina (ur.1629 w Olesku, zm. 1696 w Wilanowie) – król Polski i wielki książę litewski od 1674. Przez Turków bywał zwany Lwem Lechistanu, a przez chrześcijan Obrońcą Wiary.
Maria Kazimiera de La Grange d'Arquien, Marysieńka (ur. 1641r. w Nevers, zm. 1716 r. w Blois) – królowa Polski, żona króla Jana III Sobieskiego. W 1655 Jan Sobieski, poznając przy okazji zabawy dworskiej przy okazji sejmu warszawskiego, pokochał Marię Kazimierę d'Arquien de la Grange, dwórkę królowej Ludwiki Marii Gonzagi. Związkowi temu patronowała zresztą sama królowa. Parę przez cały czas łączył związek emocjonalny, który to romans stanowił wówczas tajemnicę poliszynela. 14 maja 1665r. Sobieski wziął tajny, a 5 lipca oficjalny ślub z Marysieńką. Ślub ten był wielkim wydarzeniem w ówczesnej Europie. Udzielał go nuncjusz apostolski Antonio Pignatelli (późniejszy papież Innocenty XII), zaś relację z niego zamieściła największa wówczas europejska gazeta - "Gazette de France". Dla wielu stanowił on też niemały skandal, bowiem uroczystości odbywały się w czasie trwania żałoby po pierwszym mężu Marysieńki, Janie Sobiepanie Zamoyskim, Przejawem tego były liczne satyry, w tym kąśliwy poemat Jana Andrzeja Morsztyna. Na królową Polski została koronowana 2 lutego 1676 r., na Wawelu. W opinii współczesnych jak i historyków, było to tzw. "małżeństwo z miłości", co stanowiło rzadkość w ówczesnych czasach. Urodziła mu trzynaścioro dzieci, z których tylko czworo osiągnęło dorosłość. Królewska para pozostawiła po sobie obfitą korespondencję. Listy miłosne powstały głównie w latach 1665-1683 - w czasie rozstań z Marysieńką, spowodowanych takimi wydarzeniami, jak np. rokosze, wyjazdy Marysieńki do Paryża, kampania wojenna w latach 1675-1676 oraz odsiecz wiedeńska w 1683 r. W listach tych widoczny jest świat uczuć Sobieskiego i Marysieńki, autentyczne przeżycia kochającej się pary, trudności i problemy ówczesnego świata. Pod koniec swojego życia Jan III Sobieski był już bardzo schorowany, gdyż cierpiał między innymi na otyłość i podagrę. Śmierć króla Jana III Sobieskiego nastała w Wilanowie 17 czerwca 1696. Przyczyną był atak serca, po długotrwałej chorobie. Jego żona Maria Kazimiera zmarła w 1716 r. w Blois, we Francji. Oboje są pochowani na Wawelu w Krakowie. Serce króla spoczywa w kaplicy królewskiej (bł. Anioła z Akry) w kościele kapucynów w Warszawie. ![]() Yoko Ono Lennon (jap. Ono Yōko, ur. 1933 roku w Tokio) – amerykańska artystka i wokalistka pochodzenia japońskiego. Jest jedną z najważniejszych i najbardziej cenionych artystek na świecie.
John Lennon (ur. 1940 w Liverpoolu, zm. 1980w Nowym Jorku) – brytyjski muzyk, kompozytor, wokalista i autor tekstów. Znany przede wszystkim jako jeden z Beatlesów. John Lennon przychodzi na wernisaż Yoko w znanej galerii Indica w Londynie. Jest rok 1966. Lennon zatrzymuje przy instalacji „Drabina. Tak”. Wchodzi na szczyt drabiny, bierze szkło powiększające i dostrzega na suficie napisane małymi literkami w małych ramkach słowo „tak”. „To wielka ulga, kiedy wspinasz się po drabinie, patrzysz przez szkło powiększające i nie widzisz słowa »nie «, tylko »tak «” - skomentował później. Kilka miesięcy po wystawie Yoko wysłała Johnowi nowe wydanie swojej książki "Grejpfrut". Od tej chwili przez kilkanaście lat (z roczną przerwą) nie rozstają się. Filmują swoje happeningi, nagrywają razem kilka płyt, robią wspólne wystawy, obserwują swoje życie, przetwarzając wszystko w sztukę. Jak napisał jeden z krytyków, dla inteligentnego, ale niewykształconego Johna wyrafinowana intelektualnie Yoko była fascynująca. A Yoko?. Zdobyła widzów po wszystkich stronach wszystkich oceanów. Na The Beatles i ich bliskich patrzył cały świat. Biorą ślub w Gibraltarze. Podróż poślubną spędzają w łóżku, wśród dziennikarzy i reporterów w hotelu, w Amsterdamie. Ślubna konferencja prasowa trwa tydzień. „Myśleli, że będziemy się kochać, a my mówiliśmy tylko: »Dajcie szansę pokojowi «. Łóżkowy protest potępiający wojnę powtórzyli w Montrealu. W roku 1970 Lennonowie przenieśli się do Nowego Jorku. Będą tu razem mieszkać przez dziesięć lat z przerwą, kiedy to John wyprowadza się do drugiej kobiety. W 1975 r. rodzi się długo oczekiwany syn Sean Ono Taro Lennon. John zajmuje się jego wychowaniem, a Yoko inwestowaniem majątku Johna. Po kryzysie, jaki przeszedł Lennon w 1974 roku, związanym m.in. z kłopotami małżeńskimi i uzależnieniem od heroiny, artysta wycofuje się z życia publicznego, a także działalności studyjnej i koncertowej aż do 1980 roku. Pod koniec 1980 r. John postanawia wrócić do komponowania i nagrywania płyt. 8 grudnia po całodniowej pracy nad płytą "Spacerując po cienkim lodzie" wraca z Yoko do domu. Czeka tam jego wielbiciel. Chory z miłości wyciąga pistolet i kilkoma strzałami zabija Johna w obecności Yoko. Yoko pamięta ten moment jak przez mgłę. Strzały, krzyk i krew na okularach Johna, okulary na chodniku przed bramą Dakoty. Potem tłum ludzi w domu, potem tłum przed Dakotą. Przeżycia Yoko zmieniają się w obsesyjnie powracającą wizję.
![]() August François-René Rodin (ur. 1840 w Paryżu, zm. 1917 w Meudon) – francuski rzeźbiarz. W swoich pracach łączył elementy symbolizmu i impresjonizmu. Był prekursorem nowoczesnego rzeźbiarstwa.
Camille Claudel (ur. 1864 w Fère-en-Tardenois, zm.1943 w Montfavet koło Awinionu) – francuska rzeźbiarka. Camille Claudel ok. 1884 r. zaczęła rzeźbić w pracowni Rodina. Tak dochodzi do spotkania czterdziestotrzyletniego Rodina z dziewiętnastoletnią Claudel. Jej uroda i żywiołowa natura fascynują dojrzałego mężczyznę. Wkrótce docenia także jej talent i zaprasza do grupy praktykantów pracujących przy "Bramie piekieł" i "Mieszczanach z Calais", monumentalnych dziełach powstających na zamówienie publiczne. Camille złościła opinia Rodina, że kobieta nie ma dość siły, by zostać dobrą rzeźbiarką, że jeszcze takiej nie było na świecie. Jak wszyscy mężczyźni w atelier ciężko pracowała: sprzątała, budowała rusztowania, obrabiała bloki marmuru. Wkrótce stała się "mądrą i przewidującą współpracownicą. Rodin dopuszczał ją do własnych prac, we wszystkim pytał o zdanie, powierzał jej jakże trudne wykonanie rąk i stóp postaci". Każda decyzja jest przedyskutowana z nią i dopiero, gdy są zgodni, on decyduje ostatecznie". Często wyczerpana, całymi nocami pomaga Rodinowi przy wykańczaniu jego rzeźb. Asystuje przy najważniejszych dziełach mistrza, ale dba także o własną karierę. Oboje tworzą wtedy dzieła wyrażające uwielbienie dla ciała i zmysłowości. Została jego kochanką. Pragnęła z nim zostać, ale on nigdy nie opuścił żony, Rose Beuret. Zaszła z nim w ciążę, jednak poroniła (według innych źródeł- Rodin zmusił ją do usunięcia ciąży) i zapadła na głęboką depresję. W 1890 roku Camille opuszcza pracownię Rodina. Ranią ją jego miłostki z modelkami, nie ma już siły walczyć o niego ze starą konkubiną. Jako artystka wciąż pozostaje w cieniu Rodina. Włożyła tyle pracy w jego dzieła, a słowa uznania i liczne zamówienia kierowane są wyłącznie do niego. On z kolei zaczyna obawiać się siły jej młodości i talentu. Claudel i Rodin mieli na siebie ogromny wpływ artystyczny. Mówiło się nawet, że to Rodin wzoruje się na pracach Claudel. Niektóre jej prace wydają się podobne do prac Rodina, ale są bardziej liryczne. Od 1906 stan zdrowia Camille Claudel się pogarszał. Zapadła ona na chorobę psychiczną. W jej trakcie zniszczyła większość swoich rzeźb. Brat Paul ubezwłasnowolnił ją, w efekcie czego trafiła z inicjatywy matki do szpitala psychiatrycznego Ville-Évrard w Neuilly-sur-Marne, żeby wkrótce zostać przeniesioną do zakładu zamkniętego w Montfavet koło Awinionu. Spędziła tam ostatnie trzydzieści lat swojego życia. Zniszczyły ją leki, a brat uznał ją za skończoną. Matka i siostra nigdy jej nie odwiedziły. Nie mogła też Camille Claudel liczyć na pomoc brata Paula Claudela, który jednak odwiedzał ją, choć tylko co kilka lat. Po śmierci Camille w 1943 roku zapisał: "Moja siostra! Tragiczna egzystencja! Kiedy mając lat trzydzieści, zorientowała się, że Rodin ani myśli jej poślubić, wszystko zawaliło się wokół niej i nie oparły się temu władze umysłowe". |